KANBrief 1/13

Wzmocnienie stosowania normalizacji europejskiej jako instrumentu politycznego

 

Od października 2012 roku dr Stefan Nonneman kieruje działem "Normy dla pobudzenia konkurencyjności w Dyrekcji Generalnej ds. Przedsiębiorstw i Przemysłu Komisji Europejskie. Przedstawiamy wywiad z dr. Nonnemanen na temat celów i skutków wprowadzenia nowego rozporządzenia europejskiego w sprawie normalizacji.

Rozporządzenie (UE) Nr 1025/2012 w sprawie normalizacji europejskiej1 weszło w życie 1 stycznia 2013 roku. Co ono zmieniło?
Dzięki rozporządzeniu mamy po raz pierwszy do dyspozycji skonsolidowaną podstawę prawną dla stosowania europejskiej normalizacji jako instrumentu politycznego, który wpiera ustawodawstwo Unii Europejskiej zarówno dla wyrobów jak i usług. Normalizacja ma nie tylko ułatwić dostęp do rynku wewnętrznego Unii, lecz również do rynków międzynarodowych. Ponadto jej zadaniem jest również promowanie nowych technologii i innowacyjności.

Jak wygląda kwestia udziału "słabszych" interesariuszy w normalizacji?
Organizacje normalizacyjne będą musiały upewnić się, że normy uwzględniają wszystkie kwestie konsumenckie, środowiskowe, społeczne, a także interesy małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP). Aby to osiągnąć, interesariusze ci powinni mieć przedstawicieli, którzy będą regularnie angażować się w proces normalizacyjny. Komisja poszła krok dalej i oprócz respektowania podstawowej zasady jawności Światowej Organizacji Handlu2, wymagane jest, aby europejskie organizacje normalizacyjne sprawozdawały się z reprezentacji interesariuszy w krajowych instytucjach normalizacyjnych. Dodatkowo Komisja zachęca krajowe organizacje normalizacyjne do przyznania małym i średnim przedsiębiorstwom oraz przedstawicielom organizacji społecznych specjalnych stawek za udział w działalności normalizacyjnej oraz do obniżenia cen norm lub pakietów norm.

Jakie konkretne kroki podjęła Komisja?
Posłużę się przykładem MŚP. Podejmujemy działania mające na celu zwiększenie udziału przedstawicieli MŚP w europejskim procesie normalizacyjnym oraz promowanie informacji na temat norm oraz ich stosowania przez MŚP. Zostanie ogłoszony konkurs, w wyniku którego wyznaczymy Europejską organizację grup interesów, która będzie pełniła tę rolę dla małych i średnich przedsiębiorstw. Organizacja ta będzie na przykład odpowiedzialna za nominowanie ekspertów, którzy będą prezentowali stanowisko MŚP w europejskich Komitetach Technicznych (TC) podczas opracowywania projektów norm. Komisja finansuje również wybrane projekty ukierunkowane na MŚP, a prowadzone przez CEN and CENELEC3. Należy do nich projekt SMEST1 "Zestaw narzędzi do normalizacji" (SMEST1 "Standardisation Toolkit") dla krajowych organizacji normalizacyjnych oraz SME Toolbox of Solutions - Zestaw rozwiązań dla MŚP - projekt, którego celem jest wyjaśnienie zasad stosowania norm i prowadzenia procesu normalizacyjnego. W ramach nowego projektu SMEST2 powstanie platform internetowa, na której MŚP i organizacje normalizacyjne będą morgły dzielić się wiedzą, informacjami, dobrymi praktykami i doświadczeniami z udziału przedstawicieli małych i średnich przedsiębiorstw w europejskim procesie normalizacyjnym.

Czy przewidywane jest wsparcie finansowe dla wybranych grup interesów?
Tak, Komisja będzie kontynuowała finansowanie grantów operacyjnych dla organizacji europejskich reprezentujących małe i średnie przedsiębiorstwa, konsumentów oraz organizacje działające w obszarze ochrony środowiska i kwestii społecznych. Logicznym rozwiązaniem było usprawnienie różnych systemów wsparcia i zreorganizowanie ich w oparciu o tę samą podstawę prawną. Kryteria wyboru i warunki finansowania grantów są teraz takie same dla wszystkich grup interesów.

Jak będą wyglądały kolejne kroki?
W 2013 roku Komisja przyjmie pierwszy unijny roczny program pracy dla normalizacji europejskiej. Za pomocą tego nowego narzędzia będzie można określić priorytety strategiczne oraz przekazać informacje na temat potrzeb polityki przemysłowej, które powinny uzyskać wsparcie ze strony normalizacji europejskiej. W programie pracy zostaną wymienione mandaty normalizacyjne, które Komisja zamierza przyznać europejskim organizacjom normalizacyjnym. Widzimy już nawet jeden przyszłościowy kierunek: można założyć, że niebawem zwiększy się liczba mandatów normalizacyjnych w obszarze usług, a także na opracowanie norm wspierających nowe technologie oraz innowacyjność.