KANBrief 2/12

EN ISO 26800: nowa podstawowa norma w obszarze ergonomii

Biletomaty, urządzenia gospodarstwa domowego, klawiatury komputerowe: wszystkie urządzenia służące człowiekowi powinny być nie tylko bezpieczne, lecz również łatwe w obsłudze. Niezależnie od okoliczności ich stosowania (praca, dom czy wypoczynek), zasady ergonomii są zawsze takie same. Po raz pierwszy zgromadzono je w jednej normie dla wszelkich możliwych zastosowań: PN-EN ISO 26800:2011, opublikowanej w listopadzie 2011 roku.

PN-EN ISO 26800:2011 "Ergonomia - Podejście ogólne, zasady i pojęcia" jest to podstawowa norma z zakresu ergonomii, która została opracowana, aby najważniejsze zasady i pojęcia ergonomii występujące w innych normach ująć w jednych, wspólnych ramach. W normie znajdziemy podstawowe zasady, które są niezwykle ważne dla projektowania wyrobów. Wyjaśniono w niej również cztery pojęcia, do których można się odnieść, aby lepiej zrozumieć te zasady i ich zastosowanie (patrz rysunek).

Celem normy jest zapewnienie ergonomicznego projektowania systemów i wyrobów poprzez stosowanie wyżej wymienionych przez cały cykl życia wyrobu. Oznacza to, że projektanci muszą uwzględnić potrzeby i cechy osobnicze przyszłych użytkowników od momentu pierwszego zarysu projektu, a także wziąć pod uwagę zasady ergonomii nie tylko podczas normalnego użytkowania, lecz również podczas konserwacji i utylizacji.

Ponadto norma ma służyć jako podstawa do opracowywania bardziej szczegółowych norm indywidualnych. Znajdziemy w niej na przykład odniesienia do wybranych istniejących już norm ISO, które dotyczą danych aspektów ergonomii.

Model obciążenia i skutków do powszechnego stosowania
Dla ergonomii oraz dla osób odpowiedzialnych za organizację pracy w przedsiębiorstwach ważnym jest, aby normalizacja w obszarze ergonomii nie tworzyła pojęć dla środowiska pracy, które są rozbieżne, lub co gorsza sprzeczne. W 2009 roku zidentyfikowano więc model obciążenia i skutku jako podstawową zasadę normalizacji w obszarze ergonomii. Model ten, który jest wiodącym pojęciem normy PN-EN ISO 6385:2005 "Zasady ergonomiczne w projektowaniu systemów pracy", której główną cześć opracowano już w 1975 roku, został przyjęty również w normie PN-EN ISO 26800:2011.

 

 

Prof. Dr. Sascha Stowasser1
ifaa - Instytut Ergonomii Stosowanej i Technik
Pzemystowych
s.stowasser@ifaa-mail.de

 1  Przewodnicząca komitetu roboczego "Zasady Ergonomii" przy Komitecie Normalizacyjnym ds. Ergonomii DIN